Inleiding

’Is het waar of is het politiek?’. Goede morgen allemaal op deze donderdag 30 oktober 2025. The day after the election the night before. Het nieuwe politieke landschap is zichtbaar geworden. Wie de grootste partij wordt is op dit moment nog too close to call. Maar toch, dames en heren politici, succes de komende vier jaar. Ik begin met een toepasselijk liedje bij de ‘kennisparel’ van vandaag: https://www.youtube.com/watch?v=hf4EFDGP4yg&list=RDhf4EFDGP4yg&start_radio=1 Het waarborgen van de veiligheid en beveiliging van reizigers is een kerntaak van openbaarvervoersbedrijven. De perceptie van persoonlijke veiligheid speelt een cruciale rol bij het beïnvloeden van reisgedrag, waarbij angst en bezorgdheid over de persoonlijke veiligheid een belangrijke belemmering vormt voor het gebruik van het openbaar vervoer.

De ‘kennisparel’ van vandaag gaat over het verbeteren van de perceptie van persoonlijke veiligheid door reizigers in het openbaar vervoer. Er wordt een systematische beschrijving gepresenteerd van de huidige stand van zaken met betrekking tot de perceptie van veiligheid en beveiliging door reizigers in het bus- en treinvervoer in de Verenigde Staten. Deze synthese is gebaseerd op een literatuurstudie, een nationale enquête onder 35 vervoersaanbieders en cocrete praktijkvoorbeelden van vijf vervoersaanbieders. Deze ‘kennisparel’ belicht strategieën om de klantervaring te verbeteren, de effectiviteit van die strategieën, hoe de strategieën aan het publiek worden gecommuniceerd en de daarmee gepaard gaande verandering in de perceptie van sociale veiligheid van reizigers.

Naar mijn mening geeft bijgesloten ‘kennisparel’ food for thought’ in het kader van de toezegging van staatssecretaris Thiery Aartsen van Infrastructuur en Waterstaat die op Prinsjesdag bekend maakte dat het ministerie € 20 miljoen vrijmaakt voor sociale veiligheid op stations en € 12 miljoen voor de aanschaf van bodycams voor hoofdconducteurs van NS: https://nieuws.ns.nl/ns-aan-de-slag-met-toegezegde-gelden-sociale-veiligheid–bodycams/

Bron

National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine (author) (October2025). Improving Transit Customer Perception of Personal Security. Washington, DC: The National

Academies Press, 103 pp. https://nap.nationalacademies.org/download/29244#

Summary

This report provides an overview of practices adopted by transit agencies to improve customers’ perception of security on bus and rail. It is clear that perceptions of security are personal, nuanced, and hard to define. The way someone feels in the transit environment is influenced by who they are, their past experiences, the physical environment where they are, and the social environment in their community. The strategies adopted by agencies have shifted since 2015, yielding positive outcomes. Technology has changed rapidly, with smartphone and camera equipment now ubiquitous and much more advanced. The most significant shift in strategies has to do with the approach or philosophy about people who are unhoused, suffering from mental health concerns, or who are no destination riders.

In recent years, agencies take a more compassionate approach to addressing security, partnering with social service organizations to help these people, approaching them with care and concern instead of criticism and forced removal. Many of the security concerns originate around fares, and how agencies enforce fare evasion makes a difference. Moving from exclusionary to compassionate methods requires a different way of thinking. The most commonly adopted strategies that received positive outcomes included surveillance technology such as CCTV, security personnel presence, and coordinating or partnership-building with other agencies. Strategies that were not so common included bus shelter art contests for high school students; partnerships with universities where students in health, medical, or social sciences fields volunteer as outreach coordinators or health navigators; and elevators that remain open when not in use.

This study emphasizes that the concern about security is not just a transit issue, it is a societal issue that transit agencies in large urban areas and in smaller cities alike are having to face. Transit agencies are having to redefine roles, find creative partnerships, and consider new ways to approach solutions. Addressing the perception of security is a complex endeavor and requires a holistic and industrywide effort. Agencies are working to understand the complexities and nuances and are learning and modifying as they go. These agencies are collaborating to develop innovative solutions, and leveraging funding to implement programs with local, regional, state, and federal partners.

Based on the literature review, agency survey, and case example interviews, the project team developed a list of findings. This list is not exhaustive, as each conversation and document provided valuable and insightful information. Nonetheless, several key findings stand out that will be particularly useful for improving riders’ perceptions of security.

Afsluitend

Wanneer we gebruik maken van het openbaar vervoer dan wordt een deel van de reistijd doorgebracht met wachten op en binnen vervoersknooppunten (treinstations of bushaltes) of op de weg ernaartoe. Het besef en risico op slachtofferschap of onaangename ervaringen kan ervoor zorgen dat reizigers het openbaar vervoer gaan vermijden en op zoek gaan naar andere reisalternatieven.

Daarom is een veilig gevoel in transitomgevingen een fundamentele behoefte van alle reizigers en onder meer een garantie voor een duurzame en prettige leefomgeving inclusief vervoersknooppunten. Kortom, de sociale veiligheid binnen het openbaar vervoer is een belangrijke factor om de ambitie te bewerkstelligen om mensen vaker gebruik te laten maken van dat openbaar vervoer. Ook in Nederland is dat een gegeven. 

Ten slotte, ‘Research, what is it good for? Absolutely nothing… unless it is used by policy makers and practitioners’. En zo is het maar net. Niet of matig gebruikte kennis is namelijk nutteloze kennis. En dat is precies de reden waarom ik deze ´kennisparels´ verstuur, om deze uitspraken te voorkomen. Heel simpel gezegd, kennis moet op de juiste plek landen, op de juiste manier worden beoordeeld en op de juiste manier worden toegepast.

Bijgesloten ´kennisparel´ biedt naar mijn mening een prima overzicht op welke wijze het openbaar vervoer en de omgeving daarvan vanuit een oogpunt van sociale veiligheid een veiliger gevoel bij reizigers kan geven en om daadwerkelijk slachtofferschap te voorkomen. Opnieuw leerzame kennis om van te leren en om een maatschappelijk effect te bereiken: sociale veiligheid binnen het openbaar vervoer, zowel voor de reizigers als voor degenen die daar dagelijks werkzaam zijn. Trouwens over het voorkomen van slachtofferschap onder medewerkers binnen het openbaar vervoer verscheen zeer recent dit rapport:

Mitigation Strategies for Deterring Transit Assaults, vanaf hier te downloaden: https://nap.nationalacademies.org/catalog/29204/mitigation-strategies-for-deterring-transit-assaults Ook weer prima kennis om rationeel slachtofferbeleid te voeren. Prettige dag verder.